Alber Kamyu

Vikisitat saytından
Jump to navigation Jump to search

Alber Kamyu (fransız dilində: Albert Camus; 7 noyabr 1913 -4 yanvar 1960) — fransız yazıçısı və filosof, ekzistensializm cərəyanının nümayəndəsi, dramaturq və tənqidçi, sağlığında "Qərbin vicdanı" adlandırılmışdı. Ədəbiyyat üzrə Nobel mükafatı laureatı (1957).

Wikipedia logo
Alber Kamyu haqqında Vikipediyada məqalə var.
Alber Kamyu



A B C Ç D E Ə F G H X  İ   J  K Q L M N O Ö P R S Ş T U Ü V Y Z


A[redaktə]

  • Adam ancaq öz bildikləri və xatirələri ilə yaşayır və onları qazanc sayırsa, arzulardan təcrid olunursa bu çətin bir həyat olmalıdır.
  • Alçalmaq, yüksəlməkdən çox daha asandır.
  • Aşılmaz bir divarın qarşısında yaşamaq it kimi yaşamaqdır.
  • Azadlıq gələcək ümidi deyil. O, bu saniyəyədir və insanlarla və bu saniyədəki dünyayla uyğundur.
  • Azadlıq, tarixin itməyən tək dəyəridir.
  • Axmaq şeylər daha qalıcı olur.

B[redaktə]

  • Bacardığımız hər iş bizi kölələşdirər, çünki daha yaxşısını etməyə məcbur edər.
  • Bəlanı insan təyin etmir və adam fikirləşir ki, o mücərrəd bir məfhumdur, qorxulu yuxu kimi bir şeydir və keçib gedəcək. Lakin bəla həmişə keçib getmir, qorxulu yuxular bir-birini əvəz edir və keçib gedən adamlar olur.
  • Bəzən adam çəkdiyi əzabdan da xəbərsiz olur.
  • Bəzilərinin yalnız normal olmaq üçün nə böyük səy göstərdiyini kimsə fərq etmir.
  • Bir adam arvadına avtomobilinin qapısını açırsa əmin ola bilərsiniz: Ya avtomobili yenidir, ya da arvadı.
  • Bir əsərin ürəyində, ora qaranlıq belə olsa sönməyən bir günəş parıldayar.
  • Bir halda ki, həyat məsələsini ölüm həll edir, bəlkə elə allahın özünə də sərf edir ki, adamlar ona inanmasın, əllərini göyə açıb kömək gözləməkdənsə, var qüvvələrini toplayıb, ölümlə mübarizəyə girişsinlər.
  • Bir insan söylədikləri qədər söyləmədikləri ilə də insanlaşır.
  • Bir insanı sevmək, onunla birlikdə yaşlanmağa razı olmaqdır.
  • Bir insanın tək başına xoşbəxt olması utanılacaq bir şeydir.
  • "Bu məsələni anlayıram, o birisini qəbul etmirəm” demək olmaz, insan gərək anlaşılmayanı da öyrənib qəbul etməyə çalışsın.
  • Bir ölkəni tanımağın yollarından biri orada insanların necə öldüyünü görməkdir. Burada (ABŞ nəzərdə tutulur – tərcm) hər şey nəzərə alınır. Tanıtma afişalarında bu cür yazılır: “Siz öləcəksiniz və o zaman istirahət başlanacaq -1”. Məzarlıqların özəl mülkiyyəti var: “Yerinizi almağa tələsin!”
  • Bir yazıçıyam. Mən deyil, qələmim düşünər, xatırlayar, ya da əhatə edər.
  • Böyük olmanın yolu da, dahilik kimi iş və alın tərindən keçir.
  • Bu dünyada ən böyük günah, insanların fikirlərindən qaçması deyilsə, nədir?
  • Bu gün anam öldü, və ya dünən, tam xatırlamıram.
  • Bu gün arvadım öldü, nəysə ki, stolumun üstü məni əyləndirəcək bir çox sənədlə dolu.
  • Bütün böyük hadisələrin, böyük düşüncələrin əhəmiyyətsiz bir başlanğıcı vardır.
  • Bütün cəhdlərimə baxmayaraq səbəbini belə anlamadığım bu hüzndən xilas ola bilmirəm.

Ç[redaktə]

  • Çağımızdakı ideologiyaların sonunu göstərən işarələri qeyd etməli. Atom bombası ideoloji baxımdan qadağandır.
  • Çıxıb gedənə hər şey yumor, qalıb gözləyənə hər şey şeirdir.

D[redaktə]

  • Dostlarım, indi mən sizə böyük bir şey söyləyəcəyəm. Əsla qiyamətin qopmasını gözləməyin, o hər gün qopmaqdadır.
  • Dörd adamdan artıq birlikdəlik mənə dözülməz görünür.
  • Dünya işıqlıq olsaydı, sənət olmazdı.
  • Dünyada hər pislik daim cəhalətdən doğar.

E[redaktə]

  • Eşq, ağıllı axmaq demədən bütün insanlara yoluxan bir xəstəlikdir.
  • Etiraf etməliyəm ki, əzab çəkmə faktı uzun müddət mənə yad olub. Məni bu mövzudan eşq agah etdi. İndi artıq buna dözə bilmirəm. Öldürmək bu mənada əzab çəkməkdən yaxşıdır. Dünən tam mənada dərk etdiyim şey doğrudan da ölmək arzusu idi.

Ə[redaktə]

  • Ədalət olmadan nizam olmaz.
  • Əxlaqa dair nə bilirəmsə, bunu futbola borcluyam. Çünki top heç bir zaman gözlədiyim küncdən gəlmədi.
  • Əgər Allah olmasaydı, insan bu qədər dəyərli ola bilərdimi? Bu mənim bu gün bildiyim yeganə səmimi məsələdir.
  • Əslində ağıllı bir insan, bunu siz də çox yaxşı bilirsiniz, quldur olub cəmiyyətə yalnız şiddətlə hökm etmənin xəyalini qurar. Bu da bəzi romanlarda oxuduğumuz qədər asan olmadığından, ümumiyyətlə siyasətə girilər, ən zalım partiyaya qaçılır. Ağılımızı ayaq altına alırmışıq, nə əhəmiyyəti var, deyilmi? Beləcə dünyaya hökm edə bildikdən sonra.. İçimdə zülmlə əlaqədar şirin xəyallar tapırdım.

F[redaktə]

  • Fəlsəfə, utanmazlığın müasir formasıdır.

G[redaktə]

  • Gecələr sonsuz deyil.
  • Gerçək ümidsizlik can vermə, məzar və uçurumdur.
  • Gələcək bizim əlimizdə deyil, üzərimizə gələn bu nəhəng axına qarşı heç bir şey edə bilmərik.
  • Gənclik asan xoşbəxtliklər üçün parlaq bir çağdır.
  • Günəşin bir gün çıxması həftələrlə yağan yağışı unutdurur.

H[redaktə]

  • Haqlı olan əsla öldürməyəndir. Bu o deməkdir ki, o, Tanrı ola bilməz.
  • Haqlı olma ehtiyacı, sıravi insanlara məxsusdur.
  • Hamı eyni tale ilə yaşayır və eyni hissləri keçirirdi. Ən böyük hiss isə ayrılıq və əsir düşmə hissi idi, qorxu və etirazı yaradan da elə o idi.
  • Hamımız öləcəyimizə görə, nə vaxt və necə olduğunun əhəmiyyətsizliyi ortadadır.
  • Heç bir sənətçi həqiqətən imtina etməz.
  • Heç bir şey, böyüklük qədər sadə deyil; çünki sadə olmaq, bir az da böyük olmaqdır.
  • Həyat bir şey deyil. Etinayla yaşayın.
  • Həyatda ən böyük uğur xoşbəxtliyə nail olmaqdır.
  • Həyatım boyunca əleyhinə olduğum şeyləri burda qəbul edirəm – sanki bu səfər daxilində istəmədiyim hər şeyə boyun əyməli olmuşam.

İ[redaktə]

  • İki dəfə canlanan intihar düşüncəsi. Dənizi seyr edərkən gicgahlarımdan qorxunc bir yanğın yüksəlir. İnsanın canına necə qəsd etdiyini anladığımı sanıram.
  • İlk həftələr adamlar ayrı düşdükləri məhəbbətin uzaq, gözəl bir kölgəyə döndüyündən şikayətlənirdilərsə, sonralar həmən kölgənin də uzaqlaşıb rəngini və gözəlliyini itirdiyini duydular.
  • İnancın yerə düşsə, silahın da yerə düşər.
  • İnsan da, həyat da axmaqdır; boşunadır, təsadüfidir, möhkəm heç bir şey yoxdur, amma yenə də yaşamaq lazımdır.
  • İnsan heç vaxt tamamilə bədbəxt olmaz.
  • İnsan insan olmadığı müddətcə insanlar insan kimi yaşaya bilməz.
  • İnsan, nə isə olmağı rədd edən tək varlıqdır.
  • İnsan - öz-özündən saxlamağa çalışdığı yanını sevməz.
  • İnsan özü üçün gerçək və mütləq olan xoşbəxtliyə həyatında bir dəfə çatar və geri qalan bütün həyatını bu xoşbəxtliyə təkrar çatmağa həsr edər.
  • İnsan - özünə bir məna verməyə çalışan tək məxluqdur..
  • İnsan tamamilə günahkar deyil çünki tarixi o başlatmadı, amma tamamilə günahsız da deyil çünki tarixi davam etdirdi.
  • İnsanı ağıllı edən tək şey nifrətdir.
  • İnsanı müdafiə edirəm, çünki düşdüyünü gördüm.
  • İnsanın əvvəl axır öyrəşə bilməyəcəyi bir düşüncə yoxdur.
  • İnsanın hər gün etdiyi ən yaxşı şey intihar etməməyə qərar verməkdir.
  • İnsanın pulu varsa, çalışmaq məcburiyyətində qalmaz. Beləcə zamanı alar. Bu qalan zamanda da özünü xoşbəxt edə biləcək şeyləri edər. Yəni pul xoşbəxtliyi alar.
  • İnsanlar üçün ən ideal nizam, onların xoşbəxt olduğu nizamdır.
  • İyirminci əsrimiz qorxu çağıdır. Deyəcəksiniz ki, qorxu bir elm deyil, amma bu qorxuda elmin payı var.

K[redaktə]

  • Kainat insan üçün uyğunlaşmasızdır və bilinə bilməz.
  • Kəlimələr torba kimidir, içinə qoyulan şeyin şəklini alar.
  • Kök salmaqda olan ümidsizlik adəti ümidsizliyin özündən də pisdir.
  • Kölgəsiz günəş yoxdur və gecəni tanımaq lazımdır.

Q[redaktə]

  • Qışdın ən soyuq zamanında, mən nəhayət içimdə məğlub edə bilmədiyim bir yaz olduğunu öyrəndim.

M[redaktə]

  • Mən ümidsizliyi və bu dərdli dünyanı qəbul etməyərək, insanların birləşməsini və pis yazğılarına qarşı döyüşmələrini istəyirdim.
  • Məni maraqlandıran yeganə məsələ, hər şeydən əvvəl, özünü necə aparmağı bilməkdən ibarətdir.
  • Mənim məşğuliyyətim, kitablarımı yazmaq, insanlarım və xalqım təhdid edildiyində döyüşməkdir. Bu qədər.
  • Mərhəmət faydasız olanda, insan ondan bezər.
  • Mətbuat azadlığı bəlkə də azadlıq düşüncəsinin gedərək alçaldılmasından ən çox ağrılı çəkmiş azadlıqdır.
  • Müasir siyasi cəmiyyət, insanları bədbəxtliyə salma maşınıdır.
  • Müvəffəqiyyət asan əldə edilir, çətin olan müvəffəqiyyətə layiq olmaqdır.

Ö[redaktə]

  • Önümdən getmə səni izləməyə bilərəm, arxamdan da gəlmə, yol göstərməyə bilərəm; yanımda get və yalnız dostum qal.
  • Ölüm bir statistika və dövlət işi olanda, dünya işləri artıq yaxşı getmir deməkdir.
  • Özümü yenidən bu qədər gücsüz hiss etmənin hüznü. İyirmi beş il sonra əlli yeddi yaşım olacaq. İyirmi beş il ərzində özümü yaratmalı və axtardığımı tapmalıyam. Ardınca qocalıq və ölüm gəlir. Mənim üçün ən əhəmiyyətli olan şeyi bilirəm. Boş-boş danışmalar və qısır yoxsulluqla vaxtı yelə verməyin yollarını da bilirəm. İçimdəki iki-üç meylə hakim kəsildim. Amma mənə gərək olan bu üstünlükdən nə qədər də uzağam. İnsanlara xas istəklərim, qaynar təbiətimlə bu unuduluş dənizlərinə, ölümün sehrinə bənzəyən bu ölçüsüz səssizliklərə uyğunlaşma arzusu arasında sürətlə parçalanıb qaldım.
  • Özünü olduğu kimi qəbul etmək istəməyən yeganə varlıq insandır.

P[redaktə]

  • Pislik cəhalətdən gəlir.
  • Polemikaya görə çoxumuzun gözünü pərdələr bürümüş, artıq insanlarla yox, kölgələr dünyasında yaşayırıq.

R[redaktə]

  • Rəsmi tarix mövcud olmuş ən böyük qatillərin tarixidir. Qabil Habili bu gün öldürmüş deyil, amma bu gün Qabil Habili ağıl uğruna öldürür və qürur medalı istəyir.

S[redaktə]

  • Sevgilisinin xəyalı ilə söhbət edən adam başqa fikrə macal tapmadan torpağın sükutuna qovuşur, başqa heç nəyə vaxtı qalmır.
  • Sevmənin sərhədi ola bilməz.
  • Sənət məncə çox sayda insanı ortaq ağrılar və sevinclərlə coşduracaq görünüşləri, formaları tapmaqdır.
  • Sənət, sənətçini insanlardan ayrılmamağa məcbur edir.
  • Sənət zorbalığa qarşıdır.
  • Sənətçilər həyatdan yanadırlar ölümdən yana yox.
  • Siyasət və sənət dünyanın nizamsızlıqları qarşısında baş qaldırmanın iki ayrı üzüdür.
  • Siyasət üçün yaradılmadım. Çünki rəqibin ölümünü istəməkdən ya da qəbul etməkdən acizəm.
  • Sözün gəlişi 'dostlarım' deyirəm, dostum yox artıq, yalnız günah ortaqlarım var. Onların da sayı çox artdı, bütün insanlar günah ortağım mənim. Ən başda da siz gəlirsiniz. Kim yanımdadırsa birinci odur.
  • Suyun üzəri hələ aydınlıqdır, amma dərində qaranlıqlar sezilir. Dəniz belədir. Zatən, onu bunun üçün sevirəm. Həyatın çağırışı, ölümə dəvət.

Ş[redaktə]

  • Şərəfini bir tərəfə buraxan inqilab bu duyğunun suveren olduğu qaynaqlarına xəyanət etmiş olar.

U[redaktə]

  • Uğrunda ölünəcək çox ideyalar var, amma heç biri uğrunda öldürməyə dəyməz!..

Y[redaktə]

  • Ya bütün çırpınmalarını aşan daha yüksək bir mənası vardır bu dünyanın, ya da bu çırpınmalardan başqa heç bir şey gerçək deyil.
  • Ya zamanla birlikdə yaşar ölərsən, ya daha böyük bir həyat uğruna zamanın xaricinə çıxarsan.
  • Yadına sal ki, bir qol vurmaq üçün neçə fənd qurub, neçə top ötürməli olursan.
  • Yaradıcı olaraq ölümün özünə həyat verdim. Ölmədən əvvəl etdiyim şey bu.
  • Yaşamaq öz başına bir dəyər mühakiməsidir. Nəfəs almaq isə; mühakimə etməkdir.
  • Yaşamaq özünə və həm də başqalarına qarşı pislik etməkdir. Amansız torpaq! Heç bir şeyə toxunmamaq üçün nə etməli?
  • Yaşamanın dadını çıxarmaqdan qorxana axmaq deyərəm.
  • Yazıçı öz sənətini böyük edən bu iki vəzifəyə yüklənməlidir; gerçəyi və azadlığı.
  • Yazıçılıq sənəti qorunması güc olan bu iki tapşırığa bağlı qalacaq; bilə-bilə yalan danışmamaq və insanın insanı əzməsinə etiraz etmək.
  • Yazılan hər şey yaşana bilməz, amma insan bunu etməyi sınaya bilər.

Z[redaktə]

  • Zamanımdan ayrıla bilməyəcəyimi anlayanda, onunla birləşməyə qərar verdim.

Vikianbarda Alber Kamyu ilə əlaqəli mediafayllar var.