Çin atalar sözləri

Vikisitat saytından
Jump to navigation Jump to search



A B C Ç D E Ə F G H X  İ   J  K Q L M N O Ö P R S Ş T U Ü V Y Z


A[redaktə]

  • Aclar yeməklərini seçə bilmirlər.
  • Aforizmlər qaranlıqda parlayan fənərlərdir.
  • Ağac əkmək üçün ən uyğun zaman 20 il əvvəl idi. Növbəti uyğun zaman bugündür.
  • Ağac nə qədər böyükdürsə, kölgəsi də o qədər böyükdür.
  • Ağac nə qədər yüksək olursa olsun, yarpaqları yenə də yerə tökülər.
  • Ağıllı adam dəlini danlamaz.
  • Ağıllı adama elm xoşbəxtlik verər, axmağa isə bədbəxtlik.
  • Ağıllı adamın min qərarından biri səhv olar, axmaqın min qərarından biri haqlı olar.
  • Ağıllı bir adam tək öz təcrübələrindən, çox ağıllı bir adam başqalarının da təcrübələrindən faydalanar.
  • Ağıllı bir adamla tək bir söhbət kitabların bir aylıq öyrənilməsinə dəyər.
  • Ağıllı insan böyük problemləri kiçik problemlərə, kiçik problemləri sıfıra çevirir.
  • Ağıllı insan öz qərarını verir, cahil isə ictimai fikri izləyir.
  • Ağılsız o adamdır ki, ayın özünə yox, onu göstərən barmağa baxır.
  • Ağız yeyəndə mədənin də fikrini soruşmalıdır.
  • Ağlınız güclüdürsə, bütün çətin şeylər sizə asanlıqla başa gələcəkdir. Ancaq ağlınız zəifdirsə, bütün asan şeylər çətinləşəcəkdir.
  • Ağrısız heç kim müqəddəs olmaz.
  • Axmaq adamın xöşbəxtliyi də axmaq olur.
  • Axmaq insanları verdikləri hədiyyələrə görə mühakimə edir.
  • Axmaq müdriklərin fəzilətlərindən, sağlamlar xəstələrin əzablarından xəbərsizdir.
  • Ailənin içərisində daha yaşlı biri varsa, bir ləl-cəvahirat var.
  • Allahın var olduğunu isbat etməyin lazım olduğunu düşünürsünüz? Günəşi görmək üçün əvvəlcə bir məşəl yandırmaq lazımdır?
  • Ardıcıl min yaxşı günü olan adam və ya yüz gün qırmızı rəngdə qalan bir çiçək yoxdur.
  • Arxanca danışırlarsa deməli sən qabaqdasan.
  • Arvad seçərkən özündən biliksizini, dost seçərkən özündən biliklisini seç.
  • Ata yəhərinə görə qiymət biçmə.
  • Atəşi kağıza bükmək olmaz.
  • Ayaqqabılarım olmadığına görə dəli oldum. Sonra ayağı olmayan bir adamla tanış oldum.
  • Ayaqlarını yerə qoymaqdan qorxan valideynlərin, ümumiyyətlə, ayaq basan uşaqları olur.
  • Ayağın büdrəyib yıxıldınsa, yolunu dəyişmə.
  • Az toyuq az yumurta, çox toyuq çox yumurta.
  • Azlığa dözümsüz olsan, bolluqdan olarsan.

B[redaktə]

  • Balıqlara heyran qalmaq üçün sahilə yaxınlaşmaqdan daha yaxşısı, geri qayıtmaq və sulara bir tor atmağa hazırlaşmaqdır.
  • Batan günəş kimi qaranlıq deyil, doğan günəş kimi işıqlı ol!
  • Başqalarını danlayar kimi özünü danla, özünü bağışlayar kimi başqalarını bağışla.
  • Başqalarının köməyindən çox özünə güvənmək daha yaxşıdır.
  • Başqasını tanımaq onun üzünü deyil, insanın ürəyini bilmək deməkdir.
  • Bəla sürüsüylə gəlir
  • Bir dəfə aslanın belinə mindinsə enmək çətindir.
  • Bir kişiyə balıq versən, onu bir gün bəsləyərsən. Bir insana balıq tutmağı öyrətsən, onu ömürlük bəsləyərsən.
  • Bir qəsəbəyə çatanda adətlərinə riayət edin.
  • Bir millətin xəzinəsi alimləridir.
  • Bir nəfərdən şübhələnirsənsə onu işə götürmə, işə götürürsənsə ondan şübhələnmə.
  • Bir nəsil ağac əkir, digəri isə kölgəsindən həzz alır.
  • Bir problemi həll et, yüz başqasından uzaqlaşacaqsan.
  • Bir saat xoşbəxt olmaq istəyirsənsə, bir az yat. Bir gün xoşbəxt olmaq istəyirsinizsə, balıq ovuna get. Bir ay xoşbəxt olmaq istəyirsənsə, evlən. Bir il xoşbəxt olmaq istəyirsinizsə, bir sərvət miras alın. Və həyat üçün xoşbəxtlik istəyirsinizsə, başqasına kömək edin.
  • Bir şeyi yüz dəfə eşitmək, bir dəfə görmək qədər yaxşı deyil.
  • Birinin ağlından keçəni bilmək istəsən, söylədiklərini dinlə.
  • Borc almısansa, qaytar, ikinci dəfə asanlıqla borc ala bilərsən.
  • Böyük çay sakitcə axır, ağıllı adam sakit danışır.
  • Böyük insanların iradələri, zəiflərin isə ümidləri vardır.
  • Böyük şübhələr, böyük müdriklik; kiçik şübhələr, kiçik müdriklik.
  • Bu günün vəzifələri bu gün tamamlanması lazım olan şeylərdir.
  • Bu qısa ömrü əbədi həyatmış kimi yaşamaq lazımdır.
  • Bütü düzəldənlər ona səcdə etməzlər, çünki onu necə düzəltdiklərini yaxşı bilirlər.

C[redaktə]

  • Canavarlar çox, ət azdır.
  • Cənnət ən yaxşısını verən insanlara xəyanət etməz.
  • Cəzadan qaçmağın ən asan yolu xəta törətməməkdir.

Ç[redaktə]

  • Çətinliklərdə əsl hisslər üzə çıxır.
  • Çirkli bir ağız layiqli bir dildə danışmayacaq.
  • Çox danışan çox səhv buraxar.
  • Çox kefli anınızda kimsəyə bir şey vəd etməyin. Çox hirsli anınızda kimsəyə cavab verməyin.
  • Çox mal göz çıxarmaz amma çox mal cəhənnəmə kötükdür.
  • Çox yesən ləzzət azalar, az yesən ləzzət çoxalar.
  • Çöhrəsində təbəssüm olmayan adam dükan açmamalıdır.

D[redaktə]

  • Dağ dönə bilməz, ancaq yol dönə bilər.
  • Dağ nə qədər yüksək olsa da, heç vaxt günəşi örtmür.
  • Dağı qaldıran adam kiçik daşları daşımaqla başlayır.
  • Dağın təpəsinə hansı yoldan çıxarsansa çıx, mənzərə eynidir. Ancaq çıxarkən gördüyün mənzərə fərqlidir.
  • Dağlara çıxın, düzənlikləri görmək üçün.
  • Dedikləriniz yalan ola bilər, ancaq gördükləriniz doğrudur.
  • Dərdli olmanın sirri, dərdli olub olmadığımızı düşünəcək qədər boş vaxta sahib olmağımızdır.
  • Dərin xəndəkləri doldurmaq insan könlünü ələ almaqdan asandır.
  • Dərin olan quyu deyil, qısa olan ipdir.
  • Dənizdən atam çıxsa yeyərəm.
  • Dəyər bir dəfə cilalanmadan parlaya bilməz, necə ki, insan sınağa çəkilmədiyi təqdirdə özünü kamil edə bilməz.
  • Dəyişiklik küləkləri əsəndə kimlərsə divar, kimisi yel dəyirmanları tikəcək.
  • Divar inşa edildikdən sonra divarçı unudular.
  • Dostların alnındakı milçəyi balta ilə qovma!
  • Dözüm və çətinliklər köhnə düşmənlərdir.
  • Duyğularınızı idarə edin, yoxsa sizi idarə edəcəklər.
  • Dükan açmaq asandır. Çətin hissəsi onu açıq saxlamaqdır.
  • Dünyada üç şey saxlana bilməz: eşq, tüstü və pulsuzluq!
  • Dünyada qüsursuz iki insan vardır. Biri ölmüşdür, o biri isə doğulmamışdır.
  • Düz bir ayaq əyri ayaqqabıdan qorxmaz.
  • Düz dayanmısansa, kölgənin əyri düşməsindən qorxma.

E[redaktə]

  • Elm həm bildiyinizi, həm də bilmədiyinizi bildirmək üçündür.[1]
  • Erkən qalxmayan arvad, söz dinləməyən övlad, mahbuzla getməyən at qapında varsa qaldır at.
  • Evlilik qala kimidir, xaricindəkilər girməyə, içindəkilər çıxmağa çalışırlar.
  • Eyni yastığa baş qoymaq, eyni yuxunu görmək demək deyil.

Ə[redaktə]

  • Əcdadı unutmaq kökü olmayan bir axın və kökü olmayan bir ağac olmaq kimidir.
  • Əgər istedadın varsa, bəxtinin gətirməyəcəyinə inanma.
  • Əgər sən düz dayanmısansa, kölgənin əyri düşməsindən qorxma.
  • Əgər Tanrı yağış yağdırmaq və anan ikinci dəfə evlənmək istəsə, buna kimsə mane ola bilməz.
  • Əsəbi ikən heç vaxt məktub yazma.
  • Əsəbi vaxtı bir an səbrli olsan, yüz günlük peşmanlıqdan qurtararsan.
  • Ən yaxşı döyüş baş tutmayan döyüşdür.
  • Ən iti qılıncı cəsur əsgərə verirlər.

F[redaktə]

  • Fəlakətin kökü firavanlıqdan, firavanlıq isə fəlakətdən qaynaqlanır.
  • Fəzilətə gedən qapını açmaq çətindir.
  • Fürsət yalnız bir dəfə qapını döyür.

G[redaktə]

  • Gəmi vaxtında körpünün sonuna çatacaq.
  • Gərginlik düşündüyünüz şeydir, istirahət kim olduğunuzdur.
  • Güclülər maneələri, müdriklər bütün yolu keçər.
  • Gücünüz azdırsa, ağır şeylər daşımayın. Sözləriniz dəyərsizdirsə, məsləhət verməyin.
  • Gülümsəməyi bacarmayandan tacir çıxmaz.
  • Gülümsəməyi bilməyən dükan açmamalıdır.
  • Gülüş dolu koma darıxdırıcı saraylardan daha zəngindir.
  • Güman etmək ucuzdur, ancaq səhv düşünsək baha başa gələ bilər.
  • Günəşin doğuşundan batışına qədər tələsik iş edənlər uzun yaşamazlar.
  • Güvənmədiyiniz adamı seçməyin və seçdiyiniz şəxsə etibar edin.

H[redaktə]

  • Hakim canidirsə, vay o qanunların halına.
  • Hamının dostu hec kimin dostu deyil.
  • Hara getsən, ürəklə get.
  • Heç bir gəmi bizi kitab qədər uzağa apara bilməz.
  • Heç bir yerə getmədən çox danışmaq, balıq tutmaq üçün ağaca dırmaşmaqla eynidir.
  • Heç kim boğulma ehtimalı üzündən yeməyi rədd etməz.
  • Heç kim səyahətdən getdiyi kimi qayıtmır.
  • Heç vaxt insanı xarici görünüşünə görə qiymətləndirməyin.
  • Həqiqi bilik, insanın öz biliyinin məhdudiyyətlərini bilməsidir.
  • Həqiqi dostlarla su içmək belə kifayət qədər şirindir.
  • Hər atdığı addım haqqında çox düşünən hər zaman bir ayaq üstə dayanacaq.
  • Hər nəsil keçmiş nəslin əkib-biçdiyini biçəcəkdir. Əcdadlarımızın zəhmətinin faydalarından bəhrələnirik.
  • Hər şey asanlaşana qədər çətindir.
  • Hər şey dəyişir və biz də onlarla birlikdə dəyişirik.
  • Hər uşaq anadangəlmə bir yaxşılıqla doğulur.
  • Hər zaman verirsinizsə, həmişə alacaqsınız.

X[redaktə]

  • Xəncər kimi bir dilə, lakin pambıq kimi bir ürəyə sahib ol.
  • Xəndəyə düşmək səni daha ağıllı edir.
  • Xəyallarımıza inanmaq bütün həyatımızı yuxuda keçirməyi nəzərdə tutur.

İ[redaktə]

  • İçkini tərk etmək istəyirsənsə, sərxoşa bax.
  • İki dəfə köçmək bir yanğına bərabərdir.
  • İlan bir səhər səni sancsa, on il quyunun ipindən qorxacaqsan.
  • İndi kim olduğunu bilmək istəyirsənsə, keçmişdə kim olduğunu öyrən: nə olacağını bilmək istəyirsənsə, nə etdiyini öyrən.
  • İnsan hər kitabdan yeni bir şey öyrənir.
  • İnsanın xoşbəxt olduğu koma, ağladığı saraydan yaxşıdır.
  • İnsanın planları cənnət tərəfindən qurulmuşdur.
  • İnsanın yaxşı ad çıxarması üçün yüz il də azdır, pis ad çıxarması üçün isə bir gün də bəsdir.
  • İnsanlar bir -biri ilə dost olduqda, hətta su da şirin olur
  • İstiqamətsiz üzənlərə əsən külək kömək etməz.
  • İtin ağzından fil dişi tapa bilməzsən.
  • İtlərin kasıblara qarşı heç bir qərəzi yoxdur.
  • İzah etsəniz unudaram, göstərsəniz xatırlayaram, etdirsəniz anlayaram.

J[redaktə]

K[redaktə]

  • Kasıblar qohumlarından, varlılar oğrulardan qorxur.
  • Kəskin bir dil və ya lələk bıçaqsız öldürə bilər.
  • Kiçik bir səbirsizlik böyük planları məhv edəcək.
  • Kiçik kişilər kiçik olduqlarını düşünürlər; böyük insanlar heç vaxt böyük olduqlarını bilmirlər.
  • Kiçik yaxşılıqları unutma, kiçik səhvləri unut.
  • Kitablar insanların yolunu işıqlandırır.
  • Kitabsız böyüyən uşaq, susuz böyüyən ağaca bənzər.
  • Küncə qısılanda dovşan da sizi dişləyər.

Q[redaktə]

  • Qadına inanan, özünü aldadar. İnanmayan da qadını aldadar.
  • Qadının dili qısa olsa da kişini çox incidir.
  • Qapalı bir ağıl qapalı kitaba bənzəyir, sadəcə bir ağac taxtasıdır.
  • Qaranlığı lənətləməkdənsə şam yandırmaq daha yaxşıdır.
  • Qardaşlar ortaq işləsə dağlar qızıldan olar.
  • Qayğılar həll olunana qədər onlar barəsində nikbin düşün.
  • Qəzəb anında səbr etsən, yüz günlük peşmançılıqdan çəkinərsən.
  • Qisas almağa başlamazdan əvvəl iki qəbir qaz.
  • Qızarmış ördəyin ağzına gələcəyini gözləyən çox gözləyər.
  • Qopan bir ipə sıx bir düyün təyin etsəniz, ipin ən möhkəm yeri artıq bu düyündür. Amma ipə hər toxunuşunuzda canınızı ağrıdan tək nöqtə yenə o düyündür…
  • Qurduğumuz ən böyük həbsxana içimizdədir.
  • Qüsuru olan bir almaz, qüsurları olmayan bir daşdan daha dəyərlidir.

L[redaktə]

  • Ləyaqətli insanın ürəyi xoşbəxtlik anlarında yumşaq, fəlakət anlarında sərtdir. [2]

M[redaktə]

  • Meşədə də yaşasan ağacın qədrini bil.
  • Məğlubiyyətsiz qələbə olmur. [3]
  • Məsafə atın gücünü sınadığı kimi, zaman da insanın ürəyini aça bilər.
  • Məşhurlaşmaq üçün vicdanı hərraca qoymaq gözəl bir rəsm əsərini yandırıb külündən bəhrələnməyə oxşayır.
  • Min kilometrlik bir səyahət ilk addımla başlar.
  • Möhkəm iradə olan yerdə dağ zəmiyə çevrilər.[4]
  • Müəllimlər sizin üçün qapını aça bilər, ancaq içəri özünüz girməlisiniz.
  • Mükəmməl insanların iki növü var: ölənlər və hələ doğulmamışlar.
  • Müqavilə bağlayarkən valyutanızı gizlədin.

N[redaktə]

  • Nahar yeməyini istəsən, aşpazı təhqir etmə.
  • Namuslu adamın verdiyi söz onun üçün müqəddəs borc olmalıdır.
  • Nə dediklərinə qulaq asmayın. Gedin baxın.
  • Nə qədər çox məşq etsəniz, döyüşdə bir o qədər az qan çıxacaqsınız.
  • Nə qədər dönsən dön, qıç yenə arxandadır.

O[redaktə]

  • Oğul atasına bənzəyər.
  • Oturaraq edə biləcəyin heç bir şeyi ayaqüstə, ayaqüstə edə biləcəyin heç bir şeyi oturaraq etmə.
  • Oyun oynamaq fikrindəsənsə oyunun qaydalarını, hissələri, bitmə vaxtını öncədən müəyyən et.

Ö[redaktə]

  • Ölmüş bir imperatordan daha çox yaşayan dilənçi olmaq daha yaxşıdır.
  • Ömrü boyu zəncirdə olan bir itlə ova getmirlər.
  • Önündən atılan nizədən qorunmaq asandır, nəinki arxandan atılan oxdan qorunmaq.
  • Övladlarınızı fərqli bir zamanda dünyaya gəldikləri üçün öz öyrəndiklırinizlə məhdudlaşdırmayın.
  • Öyrənmə hər yerdə sahibini izləyəcək bir xəzinədir.
  • Öyrənmə, hər zaman asanlıqla daşıya biləcəyiniz çəkisiz bir xəzinədir.
  • Öz düşüncələrinlə qonaq kimi rəftar et, öz istəklərinlə isə uşaqla rəftar edən kimi.
  • Özündən asılı olan ən böyük xoşbəxtliyə qovuşacaq.
  • Özünüzə qarşı sərt olun, başqalarına qarşı təmkinli olun və düşməniniz olmayacaq.

P[redaktə]

  • Pələng düzə enirsə, dərhal itlər tərəfindən hücuma məruz qalır.
  • Pislik etməmisənsə, şeytanların qapını döyməyindən qorxma.
  • Pişik evə, it - sahibinə, uşaq isə anaya öyrəşir.
  • Planınız 1 illikdirsə - düyü əkin, 10 illikdirsə - ağac əkin, 100 illikdirsə - insanlara təhsil verin.
  • Pulunuz varsa, lütf istəyə bilərsiniz.

R[redaktə]

S[redaktə]

  • Sahildə inci tapa bilməzsən. İnci istəyirsinizsə, bunun üçün dərinə dalış etməlisiniz.
  • Sahildən ayrılmasanız gedəcəyiniz yerə çatacağınızı düşünməyin.
  • Sevgi sahiblik deyil, təqdirdir.
  • Sevgisiz insan cilalanmamış almaz kimidir.
  • Sevilən insan sevgisini insanlara verən insandır.[5]
  • Səbr acı bir bitkidir, amma meyvəsi şirindir.
  • Səfalətlərimizi diqqətlə sayırıq və çox düşünmədən nemətlərimizi qəbul edirik.
  • Sən nə etdiyini başqalarının öyrənməsini istəmirsən? Daha yaxşı, bilmək istəmədiklərinizi etməyin.
  • Sərvəti sevən namusa əhəmiyyət vermir.
  • Soruyan beş dəqiqə axmaqdır, amma soruşmayan sonsuza qədər axmaq olaraq qalır.
  • Soyuq çaya və ya aşa dözə bilərik, qaşqabaqlı sifətə isə heç cür.
  • Söhbətlə düyü bişmir.
  • Su aşağı axır, insan yuxarıya çan atır.
  • Suçlamamışdan əvvəl quyunu qaz.

Ş[redaktə]

  • Şərabla vidalaşmaq istəyirsinizsə, sərxoşa baxın.

T[redaktə]

  • Təcrübə bacarıqlara səbəb ola bilər.
  • Təcrübə, keçəl olduğumuz zaman təbiətin bizə verdiyi bir daraqdır.
  • Təhsil axını avarçəkmə kimidir: irəliləməmək geri qayıtmağı nəzərdə tutur.
  • Tək yemək bir kişini kökəltməz.
  • Təmənnalı dostluq möhkəm olmaz.

U[redaktə]

  • Uğursuzluq uğurdan daha çox şey öyrədir.
  • Uğurun yol-yoldaşı nizam-intizamdır.
  • Uşaqlıq dövrü hamıda iz buraxan bir kağız parçasına bənzəyir.
  • Uşağı həddən artıq əzizləmək onu fəlakətə hazırlamaq deməkdir.

Ü[redaktə]

  • Üç növ insan qəzəbdən uzaq olmalıdır: dövlət məmurları, müştərilər və dul qadınlar.
  • Üzünüz çirkindirsə, güzgünü günahlandıra bilməzsiniz.

V[redaktə]

  • Vaxt bütün qapıları səbirli insanların üzünə açır.
  • Vaxt ox kimidir.
  • Valideynlərinizin sevgisini anlamaq üçün öz övladlarınızı böyütməlisiniz.
  • Vicdanını ehtiras üçün qurban verən, kül əldə etmək üçün bir görüntü yandırar.

Y[redaktə]

  • Yaxındakıları xoşbəxt et, uzaqdakılar gələcək.
  • Yaxşı bir at istəyirsən, amma yeməyə ot vermirsən.
  • Yaxşı dərman ağızda acıdır, ancaq xəstəliklərdə təsirlidir.
  • Yaxşı dinləmək yaxşı danışmaq qədər güclüdür və əsl söhbət üçün də vacibdir.
  • Yaxşı hərəkətlər yaxşı bəhrə verir, pislik isə şərin əvəzini verir.
  • Yaxşı kitab yaxşı dostdur.
  • Yaxşılıq et, yaxşı da biçəcəksən. Pislik et, pislik biçəcəksən.
  • Yaramaz adamın ürəyi xoşbəxtlik anlarında bərk, bədbəxtlik anlarında yumşaqdır:ləyaqətli insanın ürəyi xoşbəxtlik anlarında yumşaq, fəlakət anlarında bərkdir.
  • Yaşlısansa öyüd ver: gəncsənsə, yaşlıların öyüdlərini eşit.
  • Yeni bir paltar alanda köhnəsini unut.
  • Yolda sirlər danışmazdan əvvəl kollara baxın.
  • Yüksək prinsiplərə sahib olan bir şəxs, heç bir şərh etmədən şahmat oyununu sonadək izləyə bilən insandır.
  • Yüz "yox" səmimi bir "bəli" dən daha az əzab verir.

Z[redaktə]

  • Zamanın bir hissəsi qızıl parçasıdır. Ancaq bir hissə qızılla zamanın bir hissəsini almaq çətindir.
  • Zənginlik gübrədir: yalnız səpildiyi zaman faydalı olur.
  • Zənginlərin bütün həqiqəti onların pulundadır.

İstinadlar[redaktə]

  1. Ağıla və qəlbə işıq saçan sözlər. Bakı, 2014. səh.120
  2. Səlahəddin Xəlilov. Aforizmlər: seçilmişlərdən seçilmişlər. Bakı,2012,
  3. Xəzinə. Bakı, 1997, səh.66
  4. Aforizmlər və hikmətli sözlər.Bakı, 2005.səh.164
  5. "Gül verən əldə gül qoxusu qalar". bizimyol.info, 07.04.2015  (azərb.)